Czy będzie epidemia przewlekłej choroby nerek po COVID?

COVID nie jest już tylko chorobą płuc, ale także chorobą serca, nerek i mózgu. Organy te „komunikują się ze sobą” i uszkodzenie jednego z nich wpływa na pracę innych. Przechorowanie COVID-19 zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia cukrzycy o 40% i aż do 200% schyłkowej choroby nerek.

– COVID wpływa nie tylko na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy i nerwowy, ale także nerki. W przebiegu choroby może dochodzić do uszkodzenia nerek, naczyń krwionośnych, zmian skórnych i zaburzeń psychicznych – mówi prof. Ryszard Gellert, dyrektor CMKP, krajowy konsultant ds. nefrologii, dyrektor Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego. 
Po przebytym COVID-19 może wystąpić wieloukładowy zespół zapalny oraz choroby autoimmunologiczne, w wyniku których układ odpornościowy organizmu niszczy własne komórki. 
Dlaczego nerki chorują po COVID?

Fot. PAP/P. Werewka

Być zdrowym

Przewlekła choroba nerek zabija po cichu


Prof. Gellert podkreśla, że zakażenie SARS-COV-2 może prowadzić do niewydolności płuc, a to powoduje niedotlenienie rdzenia nerek, co skutkuje ostrą martwicą kanalików.
– Gdy dojdzie do uszkodzenia nerek, pojawia się białkomocz, albuminuria (red.: albuminy to drobnocząsteczkowe białka występujące w osoczu zwierząt oraz w roślinach) – tłumaczył prof. Ryszard Gellert. – Dochodzić może także do uszkodzenia kłębuszków nerkowych pod postacią zapadania się pętli naczyniowych – podkreślił ekspert.
Infekcja COVID-19 wpływa na wszystkie narządy, w których są receptory -enzym konwertujący angiotensynę 2 (ACE2) – czyli m.in.: płuca, nerki, układ pokarmowy i nerwowy. Przez te receptory wirus wnika do wnętrza komórki.
– Jeśli chodzi o nerki, to wirus SARS CoV-2 może wniknąć do kłębuszków, cewek nerkowych i spowodować ich uszkodzenie. Rokowanie przeżycia u pacjentów hospitalizowanych, którzy nie mają ostrego uszkodzenia nerek przez wirusa SARS-CoV-2, jest lepsze – mówi prof. Gellert.

Co to takiego Long COVID?

U większości osób, które zachorowały na COVID-19, objawy ustępują po kilku tygodniach, jednak u niektórych, zwłaszcza wymagających hospitalizacji, występowanie symptomów choroby może przedłużać się o kilka tygodni, co określane jest „Long COVID”. Z kolei objawy występujące po 12. tygodniu choroby definiuje się jako „Post-COVID”.
Objawy Long COVID: 
•    zmęczenie, duszność, 
•    trudność w oddychaniu, 
•    problemy z pamięcią tzw. mgła covidowa, koncentracją i snem, 
•    uporczywy kaszel, 
•    ból w klatce piersiowej, 
•    bóle mięśni, depresja, lęk, 
•    gorączka, 
•    zaburzenia cyklu miesiączkowego, 
•    wysypka skórna, 
•    brak apetytu. 
 

Rys. Krzysztof "Rosa" Rosiecki

Rodzice

„Long COVID” nie występuje u dzieci?

Dyrektor CMKP podkreśla, że zespół pocovidowy występuje także u pacjentów, którzy nie byli hospitalizowani.
Po przechorowaniu COVID może też dojść do zespołu sercowo-metabolicznego (CMS), czyli nieprawidłowości klinicznych, które często prowadzą do: 
•    cukrzycy, 
•    chorób sercowo-naczyniowych i 
•    przewlekłej niewydolności nerek. 
Przechorowanie COVID-19 zwiększa prawdopodobieństwo ich wystąpienia o 40 proc. (cukrzycy) do 200 proc. (schyłkowej choroby nerek).
Prof. Gellert zachęca do szczepienia się przeciwko COVID. Powołuje się na wyniki badań naukowych, które pokazują, że szczepienie zmniejsza ryzyko ostrego uszkodzenia nerek i chroni także przed Long COVID.
– SARS-CoV-2 uszkadza kłębuszki i cewki nerek – podał prof. Gellert. – Uszkodzenie może przyjąć formę ostrej niewydolności nerek, a ta doprowadzić do nieodwracalnych zmian w nerkach i przewlekłej choroby nerek.

Przewlekła choroba nerek (PChN)

Dotyka średnio 10-11 proc. ludzi na świecie. Nie tylko w początkowej, ale nawet w zaawansowanej fazie rozwoju może nie dawać żadnych wyraźnych objawów. W efekcie, blisko 90 proc. osób chorych na PChN nie zdaje sobie sprawy ze swojego stanu. Przewlekła choroba nerek często rozwija się po cichu przez 20-30 lat, a chory nie zauważa objawów, bo jego organizm stopniowo adaptuje się do coraz mniejszej sprawności nerek. Nieleczona prowadzi w końcu do całkowitej niewydolności nerek.
Zbyt późne jej wykrycie i zbyt późne podjęcie leczenia grożą bardzo dotkliwymi konsekwencjami: uciążliwymi dializami, potrzebą przeszczepu nerki i przedwczesna śmiercią. PchN skraca oczekiwany czas dalszego życia pacjentów o 30-80 proc. w zależności od stopnia niewydolności narządu. W najbliższych latach należy oczekiwać zwiększonej zapadalności na przewlekłą chorobę nerek i liczby pacjentów wymagających leczenia nekrozastępczego.


– W przebiegu ostrego epizodu COVID-19 może dojść do uszkodzenia nerek. Pamiętajmy, że tsunami przewlekłej choroby nerek można powstrzymać, wystarczy wcześniej rozpoznać chorobę, dlatego badajmy nerki, by temu zapobiec – apeluje prof. Gellert.

Proste wskaźniki wskazujące uszkodzenie nerek: 
•    albuminuria, 
•    białkomocz, 
•    krwinkomocz po wykluczeniu jego przyczyn urologicznych, 
•    zmiany w badaniach obrazowych, z których najprostsze, najbezpieczniejsze dla chorego, dostępne i najmniej kosztowne jest USG. 

Fot. Jacek Turczyk/PAP

Uzależnienia

To nerki oczyszczają, a nie kuracje


Najczęstsze przyczyny PChN: 
•    Cukrzyca,
•    Nadciśnienie tętnicze,
•    Otyłość.
•    występujące w rodzinie choroby nerek
•    wrodzone wady układu moczowego
•    nawracające zakażenia.

Objawy niewydolności nerek: 
•    Ciągłe uczucie osłabienia,
•    Utrata apetytu lub wrażenie, że jedzenie ma dziwny smak,
•    Zmniejszenie objętości moczu lub potrzeba oddawania moczu w nocy, 
•    Wymioty i nudności,
•    Przebarwienia i skłonność do zranień skóry,
•    Obrzęki wokół kostek i podudzi,
•    Obniżenie aktywności seksualnej,
•    Bóle w klatce piersiowej,
•    Kurcze, mrowienia i świąd. 

Źródła:
Wykład prof. Ryszarda Gellerta „Co COVID uczynił naszym nerkom?” na XXI Ogólnopolskiej konferencji „Polka w Europie”. W tym roku wydarzenie odbywało się pt.: Nauki medyczne w poszukiwaniu skutecznych terapii. Zdrowie po pandemii SARS-CoV-2.

https://pl.wikipedia.org/wiki/Albuminy

https://journals.viamedica.pl/renal_disease_and_transplant/article/view/10478

www.worldkidneyday.org 

© POLSKA-IE: MATERIAŁ CHRONIONY PRAWEM AUTORSKIM.
ZNAJDŹ NAS:
WEI: Podatek od nadm
J. Buzek: Nie powinn
EnglishGaeligePolskiУкраїнська
EnglishGaeligePolskiУкраїнська