Służba na pełnych obrotach. Mit wysokich płac w An Gharda Síochána a rzeczywistość nadgodzin

Na pierwszy rzut oka najnowsze dane publikowane przez Centralny Urząd Statystyczny (CSO) za drugi kwartał 2026 roku mogą robić spore wrażenie i prowadzić do uproszczonych wniosków. Wynika z nich jednoznacznie, że członkowie formacji An Gharda Síochána zajmują pierwszą lokatę pod względem wysokości tygodniowych zarobków w całym sektorze publicznym.

Średnie tygodniowe wynagrodzenie policjanta osiągnęło poziom 1833,73 euro, co w skali pełnego roku daje kwotę 95 353,96 euro. To wynik, który znacząco przewyższa średnią dla całej budżetówki (1261,16 euro), nie wspominając o średniej w ogóle gospodarki, stanowiącej 1046,88 euro. Jednak głębsze przyjrzenie się strukturze tych danych ujawnia istotny detal, który całkowicie zmienia postrzeganie tych optymistycznych statystyk. Jak się okazuje, kluczowym filarem wysokich pensji funkcjonariuszy pozostaje ciągła praca w godzinach nadliczbowych.

Wyższa pensja wypracowana kosztem odpoczynku

Analiza raportu CSO wyraźnie wskazuje na bezpośrednią zależność między wygórowaną kwotą na odcinku wypłaty a czasem spędzonym na służbie. Garda odnotowała najdłuższy płatny tydzień pracy w całym sektorze publicznym, wynoszący średnio 43,2 godziny. Dla kontrastu, przeciętna liczba płatnych godzin w całej gospodarce kształtuje się na poziomie 32,8 godziny tygodniowo. Wysoki poziom łącznych zarobków nie jest zatem wyłącznie zasługą wysokiej stawki bazowej, lecz rezultatem intensywnej służby w trybie nadgodzin, zmian nocnych oraz dyżurów w dni wolne.

Z drugiej strony nie można popadać w przesadę, bo choć służba policjantów jest niekiedy stresująca i wymagająca, to nieco ponad 43 godziny tygodniowo, nie jest niczym nadzwyczajnym. 40 godzin pracy tygodniowo to dla wielu osób norma, czyli funkcjonariusze nie muszą załamywać rąk.

Zestawiając te dane z analogicznym okresem roku ubiegłego, widzimy wzrost tygodniowego wynagrodzenia o 3,9 proc. (z poziomu 1764,89 euro). W tym samym czasie średnia liczba płatnych godzin wzrosła jednak z 42,0 do 43,2 godziny. Co niezwykle wymowne, sama stawka godzinowa policjantów wzrosła zaledwie o 1,1 proc. w skali roku, osiągając wartość 42,48 euro. Widać więc wyraźnie, że realny wzrost stawki za pojedynczą godzinę był minimalny, a głównym motorem napędowym wyższych przychodów była po prostu większa liczba wypracowanych godzin.

Warto przy tym przyjrzeć się relacji zarobków policjantów do pracowników edukacji. Choć to policjanci przewodzą pod względem łącznej kwoty tygodniowej, to właśnie osoby zatrudnione w oświacie mogą poszczycić się najwyższą wyceną godziny pracy w sektorze publicznym. W edukacji średnia stawka godzinowa wyniosła aż 50,94 euro przy średnio 24,7 płatnych godzin tygodniowo, co przełożyło się na 1260,40 euro tygodniowej pensji. Policjanci zajęli pod względem stawki godzinowej drugie miejsce (42,48 euro), rekompensując różnicę znacznie większą intensywnością pracy i dłuższą obecnością na służbie.

Krajobraz sektora publicznego i gospodarki

W szerszym ujęciu sektora publicznego drugą najlepiej opłacaną grupą okazali się pracownicy instytucji półpaństwowych, zarabiający średnio 1300,55 euro tygodniowo przy średnim wymiarze 35,9 płatnej godziny. Cały sektor publiczny odnotował wzrost roczny tygodniowych wypłat o 3,2 proc. (z poziomu 1221,90 euro).

Z kolei w całej gospodarce krajowej średnia tygodniowa pensja wzrosła o 3,9 proc. (z 1007,58 euro do 1046,88 euro), przy średniej stawce godzinowej na poziomie 31,96 euro (wzrost o 3,8 proc.). W ciągu ostatnich trzech lat godzinowa stawka w Irlandii wzrosła o 13,4 proc. z 28,19 euro. Wzrosty płac nie były jednak rozłożone równomiernie – CSO odnotowało podwyżki w 12 z 13 analizowanych sektorów.

Największy skok dochodów odnotowano w branży zakwaterowania i gastronomii (wzrost o 7,7 proc. z 470,59 euro do 506,78 euro tygodniowo) oraz w usługach administracyjnych i pomocniczych (wzrost o 5,6 proc. z 794,50 euro do 838,79 euro).

Koszty pracy oraz dynamiczny rozrost zatrudnienia

Wraz z rosnącymi płacami rosną też obciążenia po stronie pracodawców. Całkowite godzinowe koszty pracy, wliczając wynagrodzenia oraz koszty pozapłacowe, wzrosły o 4,1 proc., osiągając poziom 37,73 euro. Najwyższe koszty pracy generują branża informacji i komunikacji (61,40 euro za godzinę), finanse, ubezpieczenia i nieruchomości (53,79 euro) oraz edukacja (49,51 euro).

Rosnącym kosztom towarzyszy dalszy rozwój zatrudnienia w administracji i służbach państwowych. Liczba pracowników sektora publicznego powiększyła się o 13 800 osób (wzrost o 3 proc.), osiągając pułap 472 tysięcy zatrudnionych. Głównym pracodawcą pozostaje służba zdrowia (173 600 pracowników, a przyrost to 6500 osób), a za nią edukacja (109 200 osób) oraz instytucje półpaństwowe (71 100 osób). Formacja An Gharda Síochána liczyła w drugim kwartale roku 15 200 funkcjonariuszy, co oznacza wzrost o 400 osób w stosunku do roku poprzedniego.

Presja kadrowa a perspektywa budżetowa

Utrzymujący się wzrost liczby etatów w policji przy jednoczesnym wydłużaniu czasu służby potwierdza stale wysokie zapotrzebowanie na obecność mundurowych i braki kadrowe w jednostkach terenowych. Choć ogólna liczba wakatów w całej gospodarce spadła (o 1500 do poziomu 30 000, przy wskaźniku wakatów wynoszącym 1,3 proc.), to w policji brak wystarczającej obsady bezpośrednio wymusza ciągłe generowanie nadgodzin.

Wynagrodzenia sięgające niemal 100 tysięcy euro rocznie niewątpliwie stanowią silny magnes rekrutacyjny i budują prestiż materialny formacji. Prawdziwy obraz tych dochodów kryje się jednak w bilansie przepracowanych godzin i obciążeniu fizycznym. Wysokie pensje irlandzkich policjantów są przede wszystkim rezultatem nadzwyczajnego wymiaru służby, bez którego poziom ich dochodów kształtowałby się znacznie bliżej średniej w sektorze publicznym.

Bogdan Feręc

Źr. Indepnendent

Fot. X – An Garda Síochána