Amerykańska nafta zalewa Europę. Jak wojna handlowa Trumpa zmieniła energetyczny układ sił

Polityka gospodarcza Donalda Trumpa przez lata była przedstawiana głównie jako agresywna gra celna wymierzona w Chiny i konkurentów handlowych Stanów Zjednoczonych, co nie ma znamion nieprawdy. Dziś jednak coraz wyraźniej widać, że za wojną handlową kryła się także szersza strategia, czyli uczynienie USA globalnym potentatem energetycznym i uzależnienie sojuszników od amerykańskich dostaw surowców.

Europa właśnie odczuwa skutki tej transformacji i najnowsze informacje przekazane przez Ryanair pokazują, że europejski rynek paliwowy przechodzi cichą, ale fundamentalną przebudowę. Linie lotnicze obserwują rosnący napływ paliwa lotniczego z obu Ameryk, przede wszystkim ze Stanów Zjednoczonych, ale także z Wenezueli, Norwegii i Afryki Zachodniej. Efekt jest jeden, Europa stopniowo zmniejsza zależność od niestabilnego regionu Zatoki Perskiej i zagrożonej geopolitycznie Cieśniny Ormuz.

Dyrektor finansowy Ryanaira Neil Sorahan przyznał, że po konferencji paliwowej IATA w Paryżu przedstawiciele branży wrócili znacznie spokojniejsi o przyszłość dostaw paliwa lotniczego. Rafinerie zwiększają produkcję paliwa lotniczego, a dostawy coraz częściej pochodzą spoza Bliskiego Wschodu.

To nie jest przypadek, bo konsekwencja wieloletniej amerykańskiej strategii energetycznej. Prezydent Trump od początku swojej politycznej kariery forsował hasło „America First”, ale w praktyce oznaczało ono również „American Energy First”. Republikańska administracja masowo wspierała wydobycie ropy i gazu łupkowego, ograniczała regulacje środowiskowe oraz otwarcie wykorzystywała cła i presję handlową jako narzędzie geopolityczne. Wojna handlowa miała więc podwójny cel. Z jednej strony osłabić rywali gospodarczych, przede wszystkim Chiny. Z drugiej, stworzyć nowe rynki zbytu dla amerykańskiej energii. Europa, zwłaszcza po kryzysie energetycznym i ograniczeniu współpracy z Rosją, stała się naturalnym odbiorcą tego projektu.

Świat zna takie mechanizmy od dekad i, kto kontroluje energię, ten kontroluje politykę. Dawniej europejskie gospodarki uzależnione były od rosyjskiego gazu i bliskowschodniej ropy. Dziś coraz większą rolę odgrywają dostawy z USA, więc mieniły się kierunki tankowców, ale logika pozostała ta sama.

Ryanair podkreśla, że jego dostawcy paliwa pozostają spokojni mimo napięć wokół Iranu i wzrostu cen surowców. Linia zabezpieczyła ceny dla około 80 proc. swojego zapotrzebowania na paliwo lotnicze, co pozwala jej częściowo chronić się przed gwałtownymi wahaniami rynku. Jednocześnie firma ostrzega, że konsumenci stają się coraz ostrożniejsi. Globalna niepewność, konflikty geopolityczne i presja inflacyjna wpływają na decyzje dotyczące podróży. Mimo to popyt pozostaje wysoki, a Ryanair poinformował, że tylko w jednym tygodniu odnotował 1,7 miliona rezerwacji.

Linia lotnicza zakończyła rok finansowy z bardzo mocnymi wynikami. Zysk podstawowy po opodatkowaniu wzrósł o 40 proc. do 2,26 mld euro, a zysk przed opodatkowaniem zwiększył się o 36 proc. do 2,42 mld euro. Firma pozostaje jednak ostrożna w prognozach, wskazując na niepewność dotyczącą cen paliw i globalnego popytu. Równolegle trwają rozmowy o przedłużeniu kontraktu z szefem Ryanaira Michaelem O’Leary, który może otrzymać 10 milionów akcji spółki, jeśli uda się osiągnąć ambitne cele finansowe i giełdowe.

Bogdan Feręc

Źr. Independent

Photo by Vitor Paladini on Unsplash