Kolejne szczątki niemowląt odnalezione na terenie dawnego Domu Matki i Dziecka w Tuam

Kolejne 22 szczątki niemowląt odnaleziono na terenie dawnego Domu Matki i Dziecka w Tuam w hrabstwie Galway, gdzie od ubiegłego roku prowadzone są prace wykopaliskowe. Najnowsze odkrycia zwiększają łączną liczbę szczątków znalezionych w tym miejscu do 33.

Biuro Dyrektora Interwencji Autoryzowanych w Tuam (ODAIT) poinformowało w najnowszej aktualizacji, że wszystkie odnalezione szczątki poddawane są analizie kryminalistycznej. Według dostępnych informacji wszystkie dzieci zostały pochowane w trumnach na terenie oznaczonym na historycznych mapach jako „cmentarz”. Pochówki miały miejsce w okresie funkcjonowania placówki, czyli w latach 1925–1961.

Obszar wykopalisk znajduje się w pobliżu Ogrodu Pamięci, gdzie podczas wstępnego dochodzenia prowadzonego przez Komisję Śledczą ds. Domów Matki i Dziecka blisko dekadę temu odnaleziono znaczną ilość ludzkich kości. ODAIT poinformowało, że dotychczas pobrano 28 próbek DNA od krewnych osób, które zmarły w domu w Tuam. Jednocześnie biuro współpracuje z kolejnymi 175 osobami zainteresowanymi przekazaniem materiału genetycznego w celu ustalenia ich kwalifikacji do procesu identyfikacji.

Prace wykopaliskowe rozpoczęły się w lipcu ubiegłego roku, jedenaście lat po tym, jak badania lokalnej historyczki Catherine Corless wykazały brak dokumentacji pochówku blisko 800 niemowląt i dzieci, które zmarły w placówce. Oprócz szczątków z okresu funkcjonowania Domu Matki i Dziecka odnaleziono również pozostałości z czasów, gdy na tym terenie działał przytułek.

Kolejne szczegóły dotyczące przebiegu wykopalisk mają zostać opublikowane w kwietniu.

Catherine Corless, której badania przyczyniły się do ujawnienia skandalu związanego z systemem domów dla matek i dzieci w Irlandii, określiła odkrycie jako ważny krok w kierunku identyfikacji ofiar. W rozmowie z RTÉ podkreśliła, że choć istniało przekonanie, iż szczątki znajdują się na tym terenie, przez lata nie udawało się ustalić ich dokładnej lokalizacji. Według Corless szczątki 22 niemowląt odnaleziono pod żwirową ścieżką prowadzącą do budynku, po której przez lata poruszały się samochody. Jak zaznaczyła, mieszkańcy nie byli świadomi, że droga przebiega nad miejscem pochówku dzieci.

Historyczka stwierdziła również, że brak oznaczeń miejsc pochówku odzwierciedla społeczne podejście do nieślubnych dzieci w tamtym okresie. Jej zdaniem były one marginalizowane i traktowane jako osoby o niższej wartości społecznej.

Kolejnym etapem prac ma być dotarcie do Ogrodu Pamięci oraz systemu kanalizacyjnego, gdzie, według relacji, mogą znajdować się kolejne szczątki, by dyrektor ośrodka prowadzącego prace przygotować mógł kolejne szczegółowe raporty z postępu działań, a jest to kluczowe dla wielu osób w Irlandii, aby zidentyfikować szczątki i zapewnić dzieciom godny pochówek, który przez dziesięciolecia nie był im zapewniony.

*

Temat wraca na łamy prasy regularnie i w naturalny sposób prowadzi w kierunku szerszej refleksji nad tym, jak społeczeństwa rozliczają się z własną przeszłością, w momentach, w których historia przestaje być archiwum, a staje się czymś bardzo osobistym, ludzkim i bolesnym.

Bogdan Feręc

Źr. RTE

Fot. Dzięki uprzejmości RTE