Wielka płyta do wyburzenia? Socjolog: „Modernizacja jest dużo tańsza”
Czy bloki z wielkiej płyty znikną z polskich miast? Zdaniem prof. Mikołaja Lewickiego nie ma powodów do masowego wyburzania tych budynków. Znacznie większym wyzwaniem jest ich kompleksowa modernizacja oraz stworzenie nowoczesnej polityki mieszkaniowej.
W tym artykule:
- Przypadek Kielc nie oznacza końca wielkiej płyty
- Wielka płyta może służyć jeszcze przez dziesięciolecia
- Dlaczego wielka płyta wciąż jest atrakcyjna?
- Mieszkania komunalne sposobem na zatrzymanie młodych
- Potrzebujemy nie tylko mieszkań na własność
https://open.spotify.com/embed/episode/1a1qekte5n322RrzOqfHHP?si=ab0df122936d4586&utm_source=oembed
Przypadek Kielc nie oznacza końca wielkiej płyty
Decyzja Kielc o wyburzeniu jednego z bloków z wielkiej płyty i zastąpieniu go nową zabudową wywołała pytania o przyszłość tego typu osiedli w Polsce.
Prof. Mikołaj Lewicki, socjolog związany z Uniwersytetem Warszawskim i Politechniką Warszawską, podkreśla jednak, że kielecki przypadek jest wyjątkowy. Budynek był w bardzo złym stanie i należał do zasobu komunalnego. W przypadku większości bloków sytuacja własnościowa jest znacznie bardziej skomplikowana.
Wiemy, że nie ma raczej powodów do tego, żeby osiedla z wielkiej płyty burzyć, ponieważ modernizacja ich jest dużo tańsza niż wyburzenie
Wielka płyta może służyć jeszcze przez dziesięciolecia
Według analiz Instytutu Techniki Budowlanej trwałość konstrukcji z wielkiej płyty jest większa, niż zakładano w latach 70. Nie ma więc podstaw, by traktować cały zasób jako wymagający rozbiórki.
Problemem pozostaje natomiast sposób modernizacji. Termomodernizacja nie powinna ograniczać się do ocieplenia elewacji. Warto brać pod uwagę również klatki schodowe, okna, wejścia do budynków i ich otoczenie.
Dlaczego wielka płyta wciąż jest atrakcyjna?
Paradoksalnie stare osiedla mają przewagę nad częścią nowego budownictwa. Mieszkania są często tańsze, a przy podobnym metrażu oferują więcej pokoi.
Jak zauważa prof. Lewicki, mieszkanie o powierzchni 55–60 m² w nowym budownictwie często oznacza dwa lub trzy pokoje. W bloku z wielkiej płyty podobny metraż może zapewniać trzy, a nawet cztery pokoje.
Mieszkania komunalne sposobem na zatrzymanie młodych
Kielecki projekt pokazuje również, jak polityka mieszkaniowa może być połączona z walką z depopulacją.
Miasto chce budować mieszkania komunalne przeznaczone przede wszystkim dla młodych ludzi i rodzin. Zdaniem prof. Lewickiego może to być alternatywa dla osób, których nie stać na zakup mieszkania z kredytem hipotecznym.
Problem jest szerszy. Wiele polskich miast traci młodych mieszkańców, którzy wyjeżdżają do największych metropolii albo na przedmieścia. Brak mieszkań przekłada się także na problemy rynku pracy.
Potrzebujemy nie tylko mieszkań na własność
Socjolog zwraca uwagę, że przyszłość polskiej polityki mieszkaniowej nie powinna opierać się wyłącznie na własności mieszkań.
Potrzebne są również stabilny najem, mieszkania komunalne i rozwój najmu społecznego. Szczególnie istotna jest grupa osób, które nie mogą pozwolić sobie na kredyt hipoteczny, ale jednocześnie nie kwalifikują się do mieszkania komunalnego.
Zdaniem prof. Lewickiego modernizacja wielkiej płyty może być więc nie tylko remontem starych budynków. To szansa na szerszą zmianę sposobu myślenia o polskich miastach – ich urbanistyce, demografii i polityce mieszkaniowej.
/MM
Autorzy:
