Nowy kurs Brukseli? Przełom w relacjach dyplomatycznych między Unią Europejską a Izraelem

W strukturach europejskiej dyplomacji dochodzi do wyraźnego przewartościowania dotychczasowej polityki względem Izraela, co sygnalizuje głęboką zmianę nastrojów wśród państw członkowskich.

Choć przez długi czas wspólnota unikała podejmowania radykalnych kroków, obecna eskalacja przemocy na Zachodnim Brzegu oraz wprowadzenie przez Izrael kary śmierci wobec Palestyńczyków zmusiły decydentów do rewizji dotychczasowych założeń.

Minister Helen McEntee wskazała na istotną ewolucję postaw wewnątrz Rady do Spraw Zagranicznych, podkreślając, że wspólnota coraz częściej dostrzega konieczność wyjścia poza sferę deklaracji i przejścia do konkretnych działań o charakterze sankcyjnym. Ta nowa dynamika jest efektem rosnącej presji ze strony koalicji państw takich jak Irlandia, Hiszpania i Słowenia, które postulują zawieszenie lub przynajmniej częściowe ograniczenie umowy stowarzyszeniowej regulującej stosunki handlowe i polityczne między Unią Europejską a Tel Awiwem.

Głównym punktem zapalnym w obecnych dyskusjach stała się kwestia nielegalnych osiedli na ziemiach palestyńskich oraz brutalne działania osadników, które Bruksela uznaje za bezprecedensowe i niedopuszczalne.

Państwa członkowskie, w tym Francja i Szwecja, otwarcie dążą do nałożenia wyższych taryf celnych na towary pochodzące z tych terenów, co ma stanowić jasny sygnał sprzeciwu wobec naruszania prawa międzynarodowego. Irlandia – odgrywająca natomiast rolę jednego z liderów tego ruchu, aktywnie pracuje nad wewnętrznym projektem ustawy zakazującym handlu z nielegalnymi osiedlami, konsultując każdy krok z Prokuratorem Generalnym, aby zapewnić legislacyjną skuteczność tych przepisów.

Mimo głosów krytycznych sugerujących opieszałość rządu, minister McEntee podkreśla, że proces ten jest w toku, a celem nadrzędnym pozostaje wypracowanie spójnego stanowiska z innymi europejskimi partnerami, co znacząco zwiększyłoby realny wpływ podejmowanych inicjatyw na sytuację w regionie.

Podczas ostatniego posiedzenia w Brukseli odnotowano, że choć jednomyślność w kwestii całkowitego zerwania umów handlowych nie została jeszcze osiągnięta, to gotowość państw członkowskich do podjęcia bardziej stanowczych kroków jest większa niż kiedykolwiek wcześniej. Unijna dyplomacja, co warto zaznaczyć, zaczyna skupiać się na celowanych sankcjach wobec osób odpowiedzialnych za przemoc oraz na rewizji korzyści handlowych, z których korzysta Izrael w ramach współpracy z Europą.

Podejście to opiera się na przekonaniu, że wspólne działanie na poziomie całej Unii Europejskiej przynosi wymierne rezultaty, czego dowodem były wcześniejsze sukcesy w procesie uznawania państwowości Palestyny.

Obecny zwrot w Brukseli sugeruje, że okres bezwarunkowego partnerstwa dobiega końca, ustępując miejsca polityce opartej na rygorystycznym przestrzeganiu praw człowieka i odpowiedzialności za działania na terytoriach okupowanych.

Bogdan Feręc

Źr. The Irish Times

Photo by Cole Keister on Unsplash