Ten piątek może okazać się kluczowym momentem dla układu sił politycznych w kraju. Wyborcy w okręgach Galway West oraz Dublin Central udadzą się do urn, aby w dwóch wyborach uzupełniających obsadzić wakujące mandaty w Dáil. Choć lokalnie stawka dotyczy zaledwie dwóch miejsc parlamentarnych, w skali ogólnokrajowej starcie to urasta do rangi politycznej bitwy o fundamentalnym znaczeniu. Wynik tego głosowania pokaże bowiem, jak bardzo obecny rząd znajduje się w odwrocie. Ewentualna przegrana obozu władzy będzie jednoznacznym sygnałem utraty społecznego mandatu do sprawowania rządów, a wygrana kandydatów opozycyjnych doprowadzi do bezpośredniego i bolesnego zmniejszenia przewagi większościowej rządu w parlamencie.
Lokale wyborcze rozpoczęły pracę o godzinie 7.00 rano i pozostaną otwarte do godziny 22.00. Co ciekawe, dzisiejsze głosowanie odbywa się na podstawie zaktualizowanych list wyborców. W Centralnym Dublinie liczba uprawnionych do głosowania zmniejszyła się o prawie 6000 osób w porównaniu z ostatnimi wyborami powszechnymi, gdzie obecnie zarejestrowanych jest 57 619 osób, podczas gdy w 2024 roku było ich 63 190. Ta zmiana to efekt niedawnej akcji An Coimisiún Toghcháin, a mającej na celu usunięcie z rejestru powtarzających się nazwisk, a także osób zmarłych lub tych, które zdecydowały się na emigrację. Podobną, choć znacznie mniejszą korektę odnotowano w Galway West, gdzie liczba wyborców spadła o 234 osoby i wynosi aktualnie 103 479.
Żeby oddać swój głos w tej ważnej politycznej batalii, obywatele muszą pamiętać o zabraniu ważnego dokumentu tożsamości.
W okręgu Dublin Central o mandat zwolniony przez byłego ministra finansów Paschala Donohoe walczy czternastu kandydatów. Przypomnijmy, że Donohoe zrezygnował ze swojego stanowiska w listopadzie ubiegłego roku, aby objąć prestiżową funkcję w Banku Światowym w Waszyngtonie. Z kolei w Galway West na liście wyborczej znalazło się siedemnastu kandydatów. Starają się oni o wakat, który powstał po spektakularnym sukcesie Catherine Connolly i jej wyborze na stanowisko Prezydenta Irlandii (Uachtarán na hÉireann). Jest to historyczny moment, ponieważ po raz czwarty w dziejach państwa urzędujący poseł przechodzi bezpośrednio do Áras an Uachtaráin, a zarazem pierwsza taka sytuacja od czasu wyboru Erskine’a Childersa w 1973 roku.
Dzisiejsze głosowanie przejdzie do historii z jeszcze jednego powodu. Są to pierwsze wybory uzupełniające w dziejach państwa, w których mieszkańcy wysp głosują w tym samym czasie co mieszkańcy kontynentu. Dziś wieczorem z wysp Inishbofin, Inis Mór, Inis Meáin oraz Inis Oírr zostanie przetransportowanych 5 urn wyborczych. Trafią one na Salthill w Galway, gdzie łącznie zliczonych zostanie 196 urn z głosami.
Z kolei urny z 21 lokali wyborczych w Dublin Central zostaną przewiezione do zliczania w RDS w południowej części stolicy.
An Coimisiún Toghcháin wykorzystuje te wybory również do przetestowania nowej, pilotażowej inicjatywy. Obywatele biorący udział w głosowaniu mogą odebrać specjalną naklejkę z napisem „Jestem wyborcą” („Is Votalaí mé”). Akcja ta prowadzona jest w ośmiu lokalach w Dublinie Centralnym oraz w jednym punkcie w Galway West, zlokalizowanym w Knocknacarra.
Ostateczne rozstrzygnięcie tej politycznej rozgrywki nastąpi w ciągu najbliższych kilkudziesięciu godzin. W ostatnich wyborach powszechnych frekwencja w Dublinie wyniosła 52,3%. Z uwagi na to, że w wyborach uzupełniających do urn tradycyjnie chodzi mniej osób, a sam elektorat uległ zmniejszeniu, Dublin Central może ogłosić oficjalne wyniki już jutro wieczorem. Procedura w Galway West z pewnością potrwa dłużej, bo te rezultaty mogą być znane dopiero w niedzielę.
Władze przygotowały się również na scenariusz awaryjny, zakładający, że proces podliczania głosów w Salthill może przeciągnąć się nawet poza niedzielny wieczór. Bez względu na dokładną godzinę ogłoszenia wyników, cała uwaga kraju skupiona jest na tym, czy dzisiejsza noc zapoczątkuje głęboki kryzys legitymizacji obecnego rządu.
Bogdan Feręc
Źr. RTE
Photo by Dmitrii Vaccinium on Unsplash / RTE