Środa przynosi w Irlandii kilka tematów, które mogą mieć znaczenie nie tylko w wymiarze jednego dnia. Na pierwszy plan wysuwają się problemy HSE z ochroną dokumentacji medycznej, gigantyczne kolejki do świadczeń zdrowotnych, bezpieczeństwo e-hulajnóg, kwestia przyszłego referendum granicznego, europejska polityka bezpieczeństwa oraz sytuacja gospodarcza związana z cenami energii.
1. HSE ukarane grzywną 645 tys. euro. Dokumentacja medyczna leżała wśród pleśni, gruzu i odchodów zwierząt
Irlandzka Data Protection Commission (DPC) nałożyła na Health Service Executive karę w wysokości 645 tys. euro po dochodzeniu dotyczącym sposobu przechowywania papierowej dokumentacji zawierającej dane pacjentów. Kontrole wykazały dokumenty przechowywane w dramatycznych warunkach. Część akt została zniszczona przez pleśń, inne były zanieczyszczone odchodami zwierząt, pokryte gruzem albo niszczone przez wodę. Dokumenty znajdowały się m.in. w nieczynnych łazienkach, kontenerze ustawionym w szopie na torf oraz w opuszczonych budynkach. Niektóre pomieszczenia nie miały nawet działającego oświetlenia czy ogrzewania. Sprawa rozpoczęła się po naruszeniach zgłoszonych w 2023 roku, gdy osoby nieuprawnione uzyskały dostęp do dokumentacji przechowywanej w dawnych szpitalach psychiatrycznych St. Loman’s w Mullingar oraz St Conal’s w Letterkenny.
2. Ponad 284 tys. osób czeka na pierwszą wizytę w usługach podstawowej i środowiskowej opieki zdrowotnej
Najnowsze dane pokazują, że ponad 284 tys. osób oczekuje na pierwsze wizyty w ośmiu rodzajach usług podstawowej i środowiskowej opieki zdrowotnej. Szczególnie niepokojący jest fakt, że ponad 120,6 tys. oczekujących stanowią dzieci. W niektórych specjalnościach oczekiwanie na pomoc przekracza rok. Dane obejmują m.in. audiologię, dietetykę, terapię zajęciową, okulistykę, fizjoterapię, pediatrię i psychologię. Co więcej, liczba osób oczekujących na świadczenia szpitalne również zbliża się do miliona. Oznacza to, że irlandzki system ochrony zdrowia ma problem nie tylko z pojedynczymi placówkami, lecz z przepustowością całego systemu.
3. Rząd zaostrza przepisy dotyczące e-hulajnóg
Od piątku użytkownicy e-hulajnóg będą musieli korzystać z kasków oraz odzieży o wysokiej widoczności. Jednocześnie planowane podniesienie minimalnego wieku użytkownika z 16 do 18 lat zostało przesunięte na późniejszy termin.
4. Helen McEntee: Irlandia i Wielka Brytania muszą być przygotowane na referendum w sprawie granicy
Na politycznym froncie ważne słowa padły z ust minister spraw zagranicznych Helen McEntee. Powiedziała, że w przyszłości odbędzie się referendum w sprawie zjednoczenia Irlandii, choć obecnie najważniejsze powinno być budowanie relacji między społecznościami. McEntee stwierdziła również, że zarówno Irlandia, jak i Wielka Brytania powinny być przygotowane na ewentualne referendum graniczne.
5. Irlandia gospodarzem spotkania ministrów spraw zagranicznych UE. Rosja ponownie w centrum rozmów
Irlandia gości obecnie nieformalne spotkanie europejskich ministrów spraw zagranicznych. Jednym z najważniejszych tematów jest bezpieczeństwo Europy oraz reakcja na działania Rosji. Szefowa unijnej dyplomacji Kaja Kallas powiedziała dziś, że próba ataku dronowego w pobliżu lotniska Lipsk/Halle miała znamiona terroryzmu sponsorowanego przez państwo. Niemcy przypisały odpowiedzialność Rosji. Ministrowie rozmawiają o kolejnych sankcjach wobec Rosji oraz sposobach zwiększenia wsparcia dla Ukrainy.
6. Micheál Martin: irlandzcy żołnierze nie wrócą do Libanu bez mandatu ONZ
Premier Micheál Martin powiedział, że Irlandia nie będzie mogła uczestniczyć w przyszłej misji w Libanie bez mandatu Rady Bezpieczeństwa ONZ. W maju 344 irlandzkich żołnierzy zostało wysłanych do Libanu w ramach UNIFIL. Martin określił zakończenie dotychczasowej formuły misji jako poważny problem, szczególnie z punktu widzenia sytuacji humanitarnej. Jednocześnie zasugerował, że Irlandia mogłaby pomagać w szkoleniu libańskich sił zbrojnych lub uczestniczyć w monitorowaniu ewentualnego porozumienia pokojowego między Izraelem a Hezbollahem.
7. Ceny ropy rosną. Konflikt USA–Iran zaczyna uderzać w europejską gospodarkę
Na rynkach energetycznych również nerwowo. Cena ropy Brent wzrosła dziś rano do około 95,68 dolara za baryłkę, podczas gdy WTI kosztowała około 90,83 dolara. Wcześniej ceny wzrosły o ponad 4 dolary w ciągu jednej sesji. Powodem jest dalsza eskalacja konfliktu między Stanami Zjednoczonymi a Iranem oraz zagrożenie dla transportu przez Cieśninę Ormuz. Dla Irlandii to szczególnie istotne, ponieważ wzrost cen energii może przełożyć się na transport, ogrzewanie, ceny produktów i inflację.
8. Gabriel Makhlouf ostrzega przed kolejnymi podwyżkami stóp procentowych
Prezes Central Bank of Ireland i członek Rady Prezesów Europejskiego Banku Centralnego Gabriel Makhlouf powiedział, że ECB musi pozostać gotowy do dalszych podwyżek stóp procentowych, jeżeli inflacja będzie ponownie przyspieszać. Inflacja w strefie euro wzrosła w sierpniu do 3,3 proc., podczas gdy cel ECB wynosi 2 proc. Makhlouf zwrócił uwagę zarówno na wzrost cen energii, jak i na lepszą od oczekiwań kondycję gospodarki. Dla irlandzkich kredytobiorców nie jest to wiadomość szczególnie przyjemna. Jeżeli presja inflacyjna pozostanie silna, era bardzo taniego pieniądza może jeszcze długo nie wrócić.
9. Dublin Airport nadal czeka na rozwiązanie problemu limitu pasażerów
Sprawa limitu przepustowości lotniska w Dublinie pozostaje jednym z ważnych tematów infrastrukturalnych. Ustawa dotycząca zwiększenia możliwości obsługi pasażerów została już przyjęta i podpisana przez prezydent Catherine Connolly. Otwiera to drogę do odejścia od dotychczasowego limitu 32 mln pasażerów rocznie. DAA zwróciła się 5 sierpnia o zwiększenie limitu do 40 mln pasażerów. Jednocześnie dzisiejszy wyrok High Court uderzył w operatora lotniska. Sąd uznał, że DAA naruszyło prawo konkurencji, próbując uniemożliwić firmie ER Travel korzystanie z infrastruktury lotniska przy obsłudze klientów wynajmujących samochody.
10. Irlandczycy coraz częściej szukają samochodów elektrycznych
Ciekawy sygnał z rynku motoryzacyjnego. Liczba wyszukiwań samochodów elektrycznych na DoneDeal Cars wzrosła w pierwszych ośmiu miesiącach 2026 roku o 40 proc. w porównaniu z analogicznym okresem ubiegłego roku. Jednocześnie wyszukiwania samochodów z silnikami Diesla spadły o 22 proc., a hybryd wzrosły o 4 proc. Według danych SIMI samochody elektryczne odpowiadały w tym roku za 26,3 proc. nowych rejestracji, stając się po raz pierwszy największą pojedynczą kategorią napędu na irlandzkim rynku nowych samochodów.
11. Coraz mniej wiary w równość szans
Najnowszy sondaż Irish Human Rights and Equality Commission pokazuje wyraźny spadek społecznego zaufania do tego, że prawa człowieka i zasada równości są w Irlandii realizowane sprawiedliwie. Tylko 53 proc. badanych uważa, że ludzie mają równe możliwości poprawy swojej sytuacji życiowej. Rok wcześniej było to 62 proc. Jeszcze wyraźniejszy jest spadek przekonania, że skutecznie zwalcza się dyskryminację: z 40 proc. w 2025 roku do 26 proc. obecnie. Jednocześnie 84 proc. respondentów uważa, że wszyscy powinni być traktowani jednakowo niezależnie od pochodzenia. To interesująca sprzeczność: Irlandczycy nadal mocno popierają samą ideę równości, ale coraz słabiej wierzą, że państwo rzeczywiście ją zapewnia.
12. Galway: nowa strategia bezpieczeństwa drogowego
W Galway przedstawiono nową strategię dotyczącą bezpieczeństwa na drogach. Jej ambicją jest zmniejszenie liczby ofiar śmiertelnych i osób odnoszących poważne obrażenia o połowę. Dokument opiera się m.in. na założeniu, że wyższe prędkości są bezpośrednio związane z większym ryzykiem poważnych konsekwencji wypadków. To temat szczególnie istotny dla mieszkańców miasta i hrabstwa, gdzie w ostatnich latach rozwój infrastruktury drogowej nie zawsze nadążał za wzrostem liczby samochodów.
13. Kolejna wiadomość z Cork – Garda przejęła heroinę wartą 210 tys. euro
W Cork przeprowadzono dużą operację narkotykową w ramach Operation Tara. Garda zabezpieczyli około 1,5 kg podejrzanej heroiny, której wartość oszacowano na 210 tys. euro. Podczas działań znaleziono również około 14 950 euro w gotówce i akcesoria związane z handlem narkotykami. Aresztowano kobietę po czterdziestce i mężczyznę po sześćdziesiątce.
Opr. Bogdan Feręc
Źr. Mat. internetowe