Polska obchodzi dziś 108. rocznicę odzyskania niepodległości. Tegoroczne uroczystości państwowe koncentrują się wokół obchodów w Warszawie, wystąpień prezydenta Karola Nawrockiego, premiera Donalda Tuska oraz przedstawicieli kierownictwa Ministerstwa Obrony Narodowej. Ważnym punktem dnia jest również Marsz Niepodległości, który tradycyjnie przyciągnął do stolicy setki tysięcy uczestników.
1. Prezydent Karol Nawrocki: silne państwo, suwerenność i spór o Trybunał Konstytucyjny
Centralne uroczystości państwowe odbyły się na placu Piłsudskiego w Warszawie. Prezydent Karol Nawrocki wygłosił przemówienie, w którym połączył historyczne odniesienia do odzyskania niepodległości z aktualną sytuacją polityczną i problemami ustrojowymi państwa. Głowa państwa podkreśliła, że niepodległość nie jest wyłącznie historycznym osiągnięciem, lecz również zobowiązaniem wobec przyszłych pokoleń. Karol Nawrocki zwrócił uwagę na konieczność budowania sprawnego państwa, które zapewnia obywatelom bezpieczeństwo, dobrobyt, wolność i suwerenność.
– Potrzebujemy silnego i sprawnego państwa, aby czuć się bezpiecznie, aby móc żyć w dobrobycie, aby żyć w wolności i suwerenności – mówił Nawrocki.
Jednym z najważniejszych politycznych akcentów wystąpienia była kwestia Trybunału Konstytucyjnego. Prezydent stwierdził, że organy konstytucyjne powinny pozostawać poza bieżącym sporem politycznym. Ocenił, że w ostatnich latach prestiż Trybunału został poważnie naruszony i zaapelował o jego odbudowę.
– Wolny naród zasługuje na wolny Trybunał Konstytucyjny – podkreślił.
Prezydent nawiązał również do upadku I Rzeczypospolitej. Wskazał na walkę elit magnackich i politycznych, ich uzależnienie od zagranicznych ośrodków oraz brak odpowiedzialności za państwo. W tym kontekście wymienił Berlin i Moskwę. Nie zabrakło także odniesień do obecnej sytuacji finansów publicznych. Nawrocki, zwracając się do funkcjonariuszy Krajowej Administracji Skarbowej, podziękował im za pracę, jednocześnie kierując krytyczne uwagi pod adresem ministra finansów Andrzeja Domańskiego. Poprosił go o lepszą pracę na rzecz Rzeczypospolitej.
Ważnym elementem przemówienia było bezpieczeństwo narodowe. Prezydent zaznaczył, że nie powinno ono być przedmiotem partyjnych rozgrywek, a Polska musi pozostać stabilnym i przewidywalnym sojusznikiem.
Wystąpienie miało więc dwa wyraźne wymiary: patriotyczno-historyczny oraz polityczno-ustrojowy. Ten drugi szybko wywołał reakcje przedstawicieli rządu, czego akurat można było się spodziewać, a i ocenić krytycznie, jeżeli przystawimy to do naszego święta narodowego.
2. Władysław Kosiniak-Kamysz: jedność zamiast politycznych awantur
Po prezydencie przemawiał wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz. Jego wystąpienie rozpoczęło się w atmosferze wyraźnego niezadowolenia sporej części zgromadzonych. Na placu Piłsudskiego słychać było gwizdy i buczenie. Szef MON nie przerwał jednak przemówienia. Odniósł się bezpośrednio do reakcji publiczności, nazywając ją rytualnym zachowaniem, które towarzyszy jego wystąpieniom podczas podobnych uroczystości.
– Ani lęku, ani gniewu. Chcę wam, moim rodakom, powiedzieć: pokój wam, bo wszyscy jesteśmy Polakami i współgospodarzami – odpowiedział.
Przywołał również słowa Wojciecha Korfantego, przypominając, że Polskę buduje się pracą, a nie krzykiem. Minister Kosiniak-Kamysz nawiązał do kwestii bezpieczeństwa, odpowiedzialności za państwo i historycznych doświadczeń Polski. Przywołał między innymi liberum veto, wskazując, że mechanizm, który miał chronić wolność, został wykorzystany w sposób prowadzący do osłabienia państwa.
Odniósł się również do słów prezydenta o Trybunale Konstytucyjnym. Zaznaczył nie bez racji, że kryzys zaufania do tej instytucji nie rozpoczął się kilka tygodni temu, lecz jest problemem wieloletnim. Zgodził się jednocześnie z prezydentem, że odbudowanie autorytetu Trybunału powinno być zadaniem wspólnym.
Ważnym punktem wystąpienia było także podkreślenie znaczenia polskiej armii. Tego dnia wręczono nominacje generalskie dziesięciu oficerom Wojska Polskiego. Szef Sztabu Generalnego generał Wiesław Kukuła otrzymał decyzję o wyznaczeniu na kolejną kadencję. Wśród nominowanych znalazł się między innymi generał dywizji Ireneusz Nowak, który został mianowany na stopień generała broni. Pozostałe nominacje objęły oficerów dowodzących jednostkami i pełniących funkcje w strukturach wojskowych.
Warto odnotować, że publiczne gwizdy podczas wystąpienia ministra obrony pokazały, iż nawet uroczystości państwowe nie są wolne od napięć politycznych.
3. Donald Tusk w Szczecinie: apel o wspólną odpowiedzialność za Polskę i kolację
Premier Donald Tusk uczestniczył w obchodach Święta Niepodległości w Szczecinie. Okazją do jego wystąpienia była uroczystość chrztu i podniesienia bandery na promie „Bursztyn”. Szef rządu skierował swoje przemówienie przede wszystkim do Polaków, podkreślając, że odpowiedzialność za niepodległość nie powinna zależeć od poglądów politycznych, pochodzenia czy wyznawanej wiary.
– Wszyscy bez wyjątku, niezależnie od poglądów, pochodzenia, wiary jesteśmy odpowiedzialni za to, żeby Polska była już zawsze silna, bezpieczna, wolna i niepodległa – powiedział premier.
Premier Tusk wykorzystał również świąteczną okazję do wykonania gestu w kierunku prezydenta. Zaprosił Karola Nawrockiego wraz z rodziną na Wigilię do swojego domu, proponując wspólne przełamanie się opłatkiem i rozmowę „jak Polak z Polakiem”. Nie oznacza to jednak, że polityczne napięcie między Pałacem Prezydenckim a rządem choć na chwilę zniknęło. Po przemówieniu prezydenta Nawrockiego premier zamieścił komentarz, w którym zarzucił mu, że nawet w Święto Niepodległości nie wykorzystał okazji, by mówić językiem jednoczącym Polaków. Napisał, że szkoda, iż głowa państwa nie próbowała tego dnia Polaków łączyć, zamiast dzielić.
Zaproszenie na Wigilię spotkało się również z komentarzem szefa Kancelarii Prezydenta Zbigniewa Boguckiego, który uznał je za polityczny gest i stwierdził, że 11 listopada powinien być przede wszystkim dniem narodu, a nie politycznych zabiegów.
W ten sposób nawet świąteczny apel o zgodę stał się kolejnym elementem publicznej wymiany zdań między najważniejszymi ośrodkami władzy.
4. Minister obrony o finansowaniu armii i bezpieczeństwie
Wątek obronności pojawił się zarówno w przemówieniu prezydenta, jak i w wystąpieniu szefa MON. Nie był to przypadek. W sytuacji międzynarodowej, w której bezpieczeństwo wschodniej flanki NATO pozostaje jednym z najważniejszych zagadnień europejskiej polityki, kwestia zdolności obronnych Polski ma szczególne znaczenie. Minister Kosiniak-Kamysz podkreślał znaczenie finansowania wojska i wskazywał na rekordowe środki przeznaczone na obronność. W tym kontekście bronił również ministra finansów Andrzeja Domańskiego, podkreślając, że przygotowany przez niego budżet przewiduje największe w historii nakłady na polską armię.
To istotny element politycznej wymiany zdań, ponieważ prezydent podczas swojego wystąpienia krytycznie odniósł się do stanu finansów publicznych i pracy ministra finansów.
Minister obrony podkreślał natomiast, że bezpieczeństwo powinno być wspólną sprawą całego państwa, niezależnie od podziałów politycznych. W jego wystąpieniu mocno wybrzmiała również potrzeba jedności narodowej, rozumianej jako zdolność do współpracy w sprawach najważniejszych dla przyszłości kraju.
Uroczystości na placu Piłsudskiego miały także wymiar wojskowy. Prezydent i minister obrony wręczyli nominacje generalskie dziesięciu oficerom. To jeden z najważniejszych formalnych elementów tegorocznych obchodów.
5. Marsz Niepodległości: wielosettysięczny tłum przeszedł ulicami Warszawy
Jednym z najważniejszych wydarzeń 11 listopada pozostaje Marsz Niepodległości. Tegoroczna manifestacja odbywa się pod hasłem „Polak w Polsce, gospodarzem”. Uczestnicy zgromadzili się w rejonie ronda Romana Dmowskiego, skąd po godzinie 14 rozpoczęli przemarsz Alejami Jerozolimskimi w kierunku mostu Józefa Poniatowskiego i błoni Stadionu Narodowego. Wśród uczestników dominowały biało-czerwone flagi, symbole narodowe i transparenty. Przed kolumną pojawili się motocykliści, grupy rekonstrukcyjne oraz zabytkowe czołgi.
W tegorocznym marszu uczestniczył prezydent Karol Nawrocki. Głowa państwa dołączyła do manifestujących po zakończeniu oficjalnych uroczystości. Prezydent niósł biało-czerwoną flagę, pozdrawiał uczestników i pozował do wspólnych zdjęć. Towarzyszyli mu między innymi przedstawiciele Kancelarii Prezydenta. Wśród uczestników znaleźli się także politycy Prawa i Sprawiedliwości oraz obu Konfederacji.
Tegoroczna manifestacja ma również wyraźny wymiar polityczny. Na transparentach pojawiły się między innymi hasła dotyczące imigracji. Zwracała uwagę również akcja polityków Konfederacji, którzy prezentowali baner z napisem „Reset” i przekreślonymi wizerunkami Donalda Tuska oraz Jarosława Kaczyńskiego. Według relacji Wirtualnej Polski marsz zgromadził bardzo dużą liczbę uczestników. Około godziny 16 czoło pochodu znajdowało się już za mostem Poniatowskiego, podczas gdy tysiące osób nadal oczekiwały na rozpoczęcie przemarszu w rejonie ronda de Gaulle’a.
WP przedstawiła własny szacunek, według którego na głównej osi przemarszu mogło znajdować się około 150 tysięcy osób. Trzeba jednak zaznaczyć, że nie jest to oficjalna liczba podana przez warszawski ratusz. Władze miasta nie opublikowały dotąd wiążących danych o frekwencji, natomiast organizatorzy twierdzą, że było około pół miliona maszerujących. Wśród nich znajdowały się zarówno osoby starsze, w tym stuletnie uczestniczka Powstania Warszawskiego, ale też rodziny z dziećmi. Jak się ocenia, najmłodsza uczestniczka miała 3 miesiące.
6. Czy doszło do zamieszek? Race, świece dymne i policyjne zabezpieczenie
To jedna z najważniejszych kwestii dotyczących dzisiejszych obchodów. Według informacji publikowanych przez media i Stołeczne Centrum Bezpieczeństwa, do godziny 16:23 w Warszawie nie odnotowano poważniejszych incydentów zagrażających bezpieczeństwu uczestników uroczystości. Nie oznacza to jednak, że wszystkie wydarzenia przebiegają bez naruszania przepisów. Podczas Marszu Niepodległości wielokrotnie odpalano race i czerwone świece dymne, mimo obowiązującego w Warszawie zakazu używania materiałów pirotechnicznych. Zakaz wprowadzono z myślą o bezpieczeństwie uczestników zgromadzeń. I to były jedyne „chuligańskie” wybryki „faszystów”, jak stwierdziła jedna z polskojęzycznych telewizji, której nadzór właścicielski znajduje się poza naszą ojczyzną.
Władze miasta przypominały, że osoby łamiące przepisy mogą zostać zidentyfikowane za pomocą monitoringu i ukarane.
Warszawa została dodatkowo zabezpieczona przez policję. Do stolicy skierowano funkcjonariuszy z innych województw, a w działaniach uczestniczą między innymi oddziały prewencji, drogówka i funkcjonariusze pionów kryminalnych. Warto również odnotować, że przed obchodami zatrzymano osiem osób podejrzewanych o działania polegające na wzbudzaniu paniki w internecie. Nie należy jednak utożsamiać tych zatrzymań z incydentami podczas samego marszu.
Prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski apelował o zachowanie spokoju. Zapewniał, że służby są przygotowane do zabezpieczenia wydarzeń, a Policja i Straż Miejska pozostają w gotowości.
Na moment przygotowywania tego przeglądu nie ma potwierdzonych informacji o starciach uczestników Marszu Niepodległości z policją, zamieszkach ani sytuacji wymagającej interwencji funkcjonariuszy lub przerwania manifestacji.
7. Pozostałe wydarzenia i międzynarodowe życzenia dla Polski
Święto Niepodległości obchodzone jest również poza Warszawą. W wielu polskich miastach odbywają się uroczystości patriotyczne, koncerty, biegi niepodległościowe i zgromadzenia mieszkańców. W Szczecinie, obok wystąpienia premiera, ważnym wydarzeniem była uroczystość chrztu i podniesienia bandery na promie „Bursztyn”.
Do Polaków zwrócił się również prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. W opublikowanym wpisie złożył życzenia Polsce, prezydentowi Karolowi Nawrockiemu, premierowi Donaldowi Tuskowi oraz wszystkim Polakom. Podziękował także za polską pomoc dla Ukrainy, jej państwowości i obronności.
W Warszawie stopniowo przywracany jest normalny ruch komunikacji miejskiej. Część tramwajów i autobusów wraca na standardowe trasy. Nie wszystkie linie odzyskały jednak pierwotne przebiegi z uwagi na przemarsz i utrudnienia w centrum miasta.
Podsumowanie dnia
11 listopada 2026 roku przyniósł Polsce obchody o wyraźnym wymiarze patriotycznym, ale również politycznym. Prezydent Karol Nawrocki mówił o suwerenności, silnym państwie, bezpieczeństwie i konieczności odbudowy Trybunału Konstytucyjnego. Premier Donald Tusk apelował o wspólną odpowiedzialność za przyszłość kraju i próbował wykonać gest w kierunku głowy państwa. Władysław Kosiniak-Kamysz koncentrował się na jedności narodowej, obronności i finansowaniu armii, choć jego wystąpieniu towarzyszyły gwizdy części zgromadzonych.
Marsz Niepodległości zgromadził wielosettysięczny tłum, a udział prezydenta nadał mu dodatkowy wymiar. Mimo odpalania rac i świec dymnych nie ma na razie potwierdzonych doniesień o poważnych zamieszkach czy starciach z policją.
Tegoroczne święto pokazuje, że Polacy potrafią manifestować przywiązanie do narodowych symboli, nawet, jeśli ich polityczne poglądy pozostają od siebie bardzo odległe. Niepodległość jest bowiem wspólnym dziedzictwem, a nie własnością jednej partii, jednego rządu czy jednego obozu politycznego.
Bogdan Feręc
Źr. Mat. internetowe