DlaHandlu.pl: 2020 rok w handlu: Branża będzie odrabiała straty przez kilka lat

Według ostatnich badań 67% Polaków uważa, że 2020 rok był jednym z najgorszych okresów w ich życiu. Podobne zdanie na ten temat może mieć branża handlowa, szczególnie jeśli pomyśli o rządowych obostrzeniach. Jakie wydarzenia zdominowały mijający rok? Na pewno będą to trzy lockdowny, ogłoszenie przejęcia Tesco Polska przez właściciela sieci Netto oraz kolejne kary nakładane przez prezesa UOKiK na sieć Biedronka.

– Rok 2020 upłynął pod znakiem pandemii COVID-19. Handel detaliczny musiał zmierzyć się z licznymi wyzwaniami, m.in.: ograniczeniami w działalności, a w przypadku galerii handlowych i sklepów z artykułami przemysłowymi – z czasowym lockdownem, zmianą zwyczajów zakupowych konsumentów, koniecznością utrzymania ciągłości łańcucha dostaw oraz zapewnienia środków bezpieczeństwa pracownikom i konsumentom, olbrzymimi kosztami wdrożenia polityki bezpieczeństwa czy zmianami w systemie organizacji pracy. Generalnie cały handel poniósł straty z uwagi na limity osób przebywających w sklepach, przy czym branża non-food ucierpiała najbardziej.  Zauważalny był odpływ klientów tradycyjnych sklepów do kanału e-commerce. Sytuacja ta przełożyła się na spadki obrotów części firm, co – w połączeniu  z obciążeniem handlu blisko 20 daninami – osłabiło kondycję sektora. Mimo trudności, handel detaliczny realizował cele strategiczne takie, jak przyspieszona digitalizacja czy polityka środowiskowa. Poza kwestiami związanymi z pandemią, przestrzeń publiczną zdominował dyskurs dotyczący nowych danin planowanych przez rząd na 2021 rok oraz zakazu handlu w niedziele (przywrócenie handlu w niedziele jako remedium na choćby częściowe odrobienie strat spowodowanych pandemią oraz sposób na zwiększenie bezpieczeństwa pracowników i konsumentów) – podsumowuje Renata Juszkiewicz, prezes POHID.

 A jakie perspektywy kreśli rok 2021 przed branżą handlową?

– Rok 2021 będzie rokiem dużej niepewności oraz nowych podatków. Dalszy rozwój sytuacji pandemicznej uzależniony jest od skali szczepień w naszym kraju. Będzie to miało wpływ na obrane przez firmy strategie działań. Nad branżą wisi widmo kilkunastu nowych obciążeń fiskalnych takich, jak podatek handlowy, opłata mocowa, opłata cukrowa i od małpek, podatek od plastiku, podatek od deszczu, podatek od śladu węglowego, podatek od transakcji finansowych, zmiany w podatku CIT i VAT, podatek cyfrowy, rozszerzenie opłaty reprograficznej itp. Nowe daniny uderzą w firmy handlowe i odbiją się negatywnie na łańcuchu dostaw oraz branżach powiązanych z handlem, a w konsekwencji na portfelach Polaków i na całej gospodarce – mówi nam Renata Juszkiewcz.

Poniżej prezentujemy 14 najważniejszych wydarzeń roku w handlu detalicznym:

Koniec sporu wokół znaku SPAR

Spar International, Spar Group i Spar Polska w lutym podpisały porozumienie, które potwierdza, że Spar Group jest wyłącznym operatorem marki Spar na terenie Polski. W ramach porozumienia Spar Polska potwierdziło, że spółki grupy kapitałowej Bać-Pol nie posiadają prawa do używania marki Spar w Polsce. Tym samym Spar Group jest wyłącznym licencjobiorcą marki w Polsce.

W maju Spar Group zakończył z kolei przejęcie sieci „Piotr i Paweł”. Firma przyznała, że proces trwał dłużej, niż się spodziewano. Dodatkowo na wydłużający się proces finalizacji przejęcia miała wpływ pandemia koronawirusa, która spowodowała zawieszenie pracy sądów. Opóźnienia utrudniały wznowienie „normalnych operacji handlowych”, co miało negatywny wpływ zarówno na handel detaliczny, jak i hurtowy. Polski oddział Spar Group zanotował w pierwszym półroczu 2020 r. (kończącym się w marcu br.) przychody na poziomie 230 mln zł.

Leszek Bać postanowił założyć nową sieć sklepów i 8 maja rzeszowski sąd zarejestrował zmianę nazwy spółki ze Spar Polska S.A. na Joker TNC S.A. Firma zajmuje się rozwijaniem franczyzowej sieci sklepów ogólnospożywczych pod logo „Marketvita”. Obecnie jest to ponad 20 placówek.

Koronawirus zmienia handel

4 marca 2020 roku – tę datę wielu przedsiębiorców zapamięta na długo. Tego właśnie dnia potwierdzono pierwszy przypadek zakażenia koronawirusem w Polsce.
Od początku sieci handlowe informowały o wdrażanych procedurach bezpieczeństwa i premiach dla pracowników, którzy pozostawali na posterunku w tym trudnym czasie.

Nietypowe sytuacje wyzwoliły nietypowe zachowania. Polacy tłumnie ruszyli w marcu na zakupy, śrubując sprzedaż na świątecznym poziomie. Hitami okazały się być mydła i żele antybakteryjne, papier toaletowy, makarony, kasze, ryż, a nawet nieco zapomniane konserwy.

Niewątpliwie „beneficjentem” tej wyjątkowej sytuacji okazała się branża e-commerce. Internetowe sklepy z żywnością przeżywały prawdziwe oblężenie. Każdy z liczących się detalistów zaproponował klientom jakaś formę zakupów online.

4 maja ponownie zostały otwarte galerie handlowe. Byliśmy świadkami konfliktu części najemców z zarządzającymi galeriami. Po wakacjach obostrzenia jednak wróciły i galerie zostały zamknięte na okres od 7 do 28 listopada.

W październiku do sklepów, drogerii i aptek wróciły również godziny dla seniora.

17 grudnia rząd poinformował o nowych obostrzeniach i po raz trzeci ogłosił zamknięcie galerii handlowych. Przedstawiciele branży w gorzkich słowach mówią, że są to działania nielogiczne, nieprzemyślane i bardzo szkodliwe. Branża centrów handlowych ponosi ogromne straty.

Dino bez prezesa

W maju Szymon Piduch, w porozumieniu z zarządem i radą nadzorczą spółki Dino, złożył rezygnację z pełnienia funkcji prezesa Dino Polska S.A. oraz rezygnację z członkostwa w zarządzie. Rezygnacja została uzasadniona planowanym przejściem do rady nadzorczej spółki. Do dziś Dino nie wybrało nowego prezesa. Obecnie spółką kieruje trzyosobowy zarząd w składzie: Izabela Biadała – dyrektor operacyjno-administracyjny, Michał Krauze – dyrektor finansowy oraz Michał Muskała – dyrektor inwestycji. Firma nie udziela informacji dlaczego stanowisko prezesa wciąż jest wolne.

UOKiK kontra Biedronka

Konsumenci skarżyli się, że wywieszki w sklepach sieci Biedronka wprowadzają w błąd, co do kraju pochodzenia owoców i warzyw. Kontrole Inspekcji Handlowej potwierdziły nieprawidłowości w tym zakresie. Prezes UOKiK Tomasz Chróstny wszczął postępowanie, w którym postawił właścicielowi sieci zarzut naruszania zbiorowych interesów konsumentów.

Na początku sierpnia prezes UOKIK podał, że nałożył na właściciela sieci Biedronka 115 mln zł kary.

– Cena jest jednym z najważniejszych kryteriów jakimi kierują się konsumenci przy wyborze produktów. Niedopuszczalne jest wprowadzanie konsumentów w błąd co do właściwej ceny towarów. W przypadku Biedronki klienci przez długi czas płacili najczęściej więcej niż wynikało to z ceny na sklepowych półkach. Nie zawsze mieli nawet tego świadomość – mówił Tomasz Chróstny.

Tego samego dnia Biedronka podała, że nie zgadza się z decyzją urzędu i składa odwołanie do sądu. – Biorąc pod uwagę skalę działalności naszej sieci – ponad 3 tys. sklepów, blisko 70 tys. pracowników, ponad 4 mld odwiedzin klientów w okresie od 2017 r. do lipca 2020 r. – nie możemy wykluczyć indywidualnych przypadków, w których niezamierzony błąd ludzki doprowadził do braku ceny lub braku jej natychmiastowej aktualizacji – argumentuje sieć.

W grudniu prezes UOKIK zaskoczył wszystkich ogłaszając, że nakłada na sieć kolejną karę w kwocie 723 mln zł. Zdaniem UOKIK spółka Jeronimo Martins Polska w nieuczciwy sposób zarabiała kosztem dostawców produktów spożywczych. To największa do tej pory sankcja.

Daje to łączną kwotę 838 mln zł kar. Jest to ogromna suma. Przypomnijmy, że w poprzednim roku finansowym spółka Jeronimo Martins Polska wypracowała zysk netto w kwocie 2.241.446.612 zł. Czy sieć będzie zatem zmuszona oddać urzędowi 37,4 proc. swoich zysków?

– Kara dla Jeronimo Martins Polska, właściciela sieci handlowej Biedronka, to przestroga dla innych sieci, że podobne praktyki spotkają się z surową karą ze strony prezesa UOKiK. Szansą na uniknięcie dotkliwych sankcji jest natychmiastowa zmiana niekorzystnych dla dostawców mechanizmów stosowania rabatów retrospektywnych. Droga od producenta do konsumenta wiedzie przez dostawców i sprzedawców, w tym również sieci handlowe – od uczciwości relacji pomiędzy nimi oraz wzajemnej odpowiedzialności zależy stabilność gospodarstw rolnych i producentów żywności, rozwój całego sektora rolno-spożywczego oraz bezpieczeństwo żywnościowe Polski – tłumaczył prezes Urzędu Tomasz Chróstny.

Biedronka zapowiada, że zamierza dochodzić swoich racji w sądzie. Właściciel sieci nie szczędził gorzkich słów pod adresem UOKIK. – Ubolewamy nad tym, że ta niesprawiedliwa decyzja oraz agresywność formy i treści jej ogłoszenia pojawia się w szczególnie trudnym czasie, kiedy Biedronka znajduje się na pierwszej linii wsparcia klientów we wspólnym wysiłku walki z pandemią – oświadczyło Jeronimo Martins Polska.

Netto przejmuje Tesco Polska. Wciąż czekamy na decyzję UOKiK

Czerwcowy komunikat firmy Tesco był dużym zaskoczeniem na rynku. O sprzedaży polskiego oddziału mówiło się od dawna, ale chyba nikt nie spodziewał się, że nabywcą będzie właściciel sieci Netto w Polsce. Firmy Salling Group i Tesco Polska porozumiały się w sprawie przejęcia całości działalności spółki – w tym jej sklepów i magazynów. Transakcja objęła przejęcie 301 sklepów i dwóch magazynów. W ramach umowy około 7 tys. pracowników Tesco zostanie przeniesionych do Salling Group. Wartość transakcji jest równa Enterprise Value (EV) w wysokości 900 mln zł. Jej sfinalizowanie spodziewane jest w czwartym kwartale br. Salling Group planuje przekształcić nabyte sklepy Tesco w Netto 3.0 nie później niż w ciągu 18 miesięcy od zakończenia transakcji. Do tego czasu będą one działały pod szyldem Tesco.

Wciąż czekamy na decyzje UOKIK w tej sprawie. W październiku dowiedzieliśmy się, że prezes urzędu skierował koncentrację do drugiego etapu postępowania. Obecnie urząd analizuje dane zebrane w trakcie badania rynku.
Przypomnijmy, że władze sieci Netto deklarowały, iż spodziewają się uzyskania od UOKiK zgody na przejęcie sklepów Tesco przed końcem 2020 r. Z kolei Tesco oświadczyło, iż chciałoby zamknąć sprzedaż placówek na rzecz Salling Group do wiosny 2021 r.

Czytaj więcej na stronach portalspozywczy.pl

Polska-IE - © MATERIAŁ CHRONIONY PRAWEM AUTORSKIM
KOLEJNE NOWOCZESNE R
„Powtórne przyjś
EnglishIrishPolishRussian
EnglishIrishPolishRussian